Syntagi24

Ponstan: σε τι χρησιμεύει, δοσολογία και παρενέργειες

Το Ponstan περιέχει μεφαιναμικό οξύ και ανήκει στα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη. Χορηγείται με ιατρική συνταγή σε πόνο και ιδιαίτερα στη δυσμηνόρροια, δηλαδή στον πόνο της περιόδου. Είναι φάρμακο βραχείας χρήσης: η θέση του είναι σε λίγες ημέρες έντονου πόνου και όχι στην καθημερινή, μόνιμη λήψη. Στη σελίδα αυτή εξηγούμε πώς δρα, ποιοι πρέπει να το αποφύγουν, ποιες αλληλεπιδράσεις έχουν πρακτική σημασία και ποια συμπτώματα σημαίνουν ότι πρέπει να το σταματήσετε αμέσως. Εξηγούμε επίσης γιατί δεν περιλαμβάνεται στις υπηρεσίες μας.

Τι είναι το μεφαιναμικό οξύ και πώς δρα

Το μεφαιναμικό οξύ αναστέλλει τα ένζυμα που παράγουν τις προσταγλανδίνες, δηλαδή τις ουσίες που μεσολαβούν στη φλεγμονή, στον πόνο και στον πυρετό. Όταν η παραγωγή τους πέφτει, μειώνεται και η ένταση του πόνου.

Στη δυσμηνόρροια αυτός ο μηχανισμός έχει ιδιαίτερη σημασία. Οι προσταγλανδίνες προκαλούν τις συσπάσεις της μήτρας που ευθύνονται για τους κράμπους της περιόδου, οπότε ένα αντιφλεγμονώδες δεν καλύπτει απλώς το σύμπτωμα αλλά παρεμβαίνει στον μηχανισμό που το δημιουργεί.

Για τον ίδιο λόγο συνήθως αποδίδει καλύτερα όταν ξεκινά με την έναρξη των συμπτωμάτων και όχι αφού ο πόνος έχει ήδη κορυφωθεί. Πρόκειται όμως για απόφαση που ανήκει στον γιατρό, μαζί με την περιεκτικότητα και τη διάρκεια.

Οι ίδιες προσταγλανδίνες προστατεύουν τον γαστρικό βλεννογόνο και συμμετέχουν στη ρύθμιση της νεφρικής αιμάτωσης. Όταν αναστέλλονται, μαζί με τον πόνο μειώνεται και αυτή η προστασία. Από εκεί προκύπτουν σχεδόν όλες οι παρενέργειες της κατηγορίας.

Δυσμηνόρροια: τι αντιμετωπίζει και τι δεν λύνει

Ο πόνος της περιόδου είναι συνηθισμένος, αλλά όχι κάθε πόνος περιόδου είναι ο ίδιος. Στην πρωτοπαθή δυσμηνόρροια δεν υπάρχει υποκείμενη βλάβη και το αντιφλεγμονώδες συχνά αρκεί. Στη δευτεροπαθή υπάρχει αιτία, όπως ενδομητρίωση, ινομυώματα ή άλλη γυναικολογική πάθηση, και τότε το παυσίπονο απλώς κερδίζει χρόνο.

Υπάρχουν σημάδια που στρέφουν την προσοχή προς τη δεύτερη περίπτωση: πόνος που ξεκίνησε μετά από χρόνια ανώδυνων κύκλων, πόνος που επιδεινώνεται σταθερά, πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή, πολύ βαριά αιμορραγία ή πόνος που δεν υποχωρεί με κανένα παυσίπονο.

Σε αυτές τις περιπτώσεις η συνταγή δεν είναι η απάντηση. Η απάντηση είναι γυναικολογική εξέταση, γιατί το φάρμακο που καλύπτει τον πόνο μπορεί να καθυστερήσει μια διάγνωση κατά χρόνια.

Το μεφαιναμικό οξύ δεν είναι αντισυλληπτικό, δεν ρυθμίζει τον κύκλο και δεν αντιμετωπίζει την αιτία μιας βαριάς αιμορραγίας. Είναι φάρμακο συμπτώματος, με σαφή και περιορισμένη αποστολή.

Ποιοι πρέπει να το αποφύγουν

Το φάρμακο δεν χορηγείται σε ενεργό έλκος στομάχου ή δωδεκαδακτύλου, ούτε σε ιστορικό γαστρεντερικής αιμορραγίας ή διάτρησης μετά από λήψη αντιφλεγμονωδών. Δεν χορηγείται επίσης σε φλεγμονώδη νόσο του εντέρου σε έξαρση.

Προσοχή χρειάζεται σε σοβαρή καρδιακή ανεπάρκεια, σε ανεπαρκώς ρυθμισμένη αρτηριακή υπέρταση και σε νεφρική δυσλειτουργία. Τα αντιφλεγμονώδη κατακρατούν υγρά και μπορούν να επιδεινώσουν και τις τρεις καταστάσεις.

Άτομα που έχουν εμφανίσει άσθμα, κνίδωση ή αλλεργική αντίδραση μετά από ασπιρίνη ή άλλο αντιφλεγμονώδες δεν πρέπει να λάβουν μεφαιναμικό οξύ, γιατί οι διασταυρούμενες αντιδράσεις είναι πραγματικές και μπορεί να είναι σοβαρές.

Στην εγκυμοσύνη η χρήση αποφεύγεται, και στο τελευταίο τρίμηνο αντενδείκνυται. Στους ηλικιωμένους ο κίνδυνος γαστρεντερικής και νεφρικής επιπλοκής είναι μεγαλύτερος, οπότε η αγωγή γίνεται στη μικρότερη αποτελεσματική ποσότητα και για το συντομότερο διάστημα. Η περιεκτικότητα και η διάρκεια ορίζονται από τον γιατρό, ποτέ από τον ίδιο τον ασθενή.

Αλληλεπιδράσεις που έχουν σημασία

Η σημαντικότερη παγίδα είναι ο συνδυασμός με άλλο μη στεροειδές αντιφλεγμονώδες. Δύο φάρμακα της ίδιας κατηγορίας μαζί δεν διπλασιάζουν την ανακούφιση, πολλαπλασιάζουν όμως τον κίνδυνο για το στομάχι και τους νεφρούς. Η ιβουπροφαίνη, για την οποία γράφουμε στη σελίδα /farmaka/algofren/, ανήκει στην ίδια οικογένεια.

Με αντιπηκτικά και αντιαιμοπεταλιακά ο κίνδυνος αιμορραγίας αυξάνεται σημαντικά. Το ίδιο ισχύει για τον συνδυασμό με κορτικοστεροειδή και με ορισμένα αντικαταθλιπτικά της κατηγορίας των εκλεκτικών αναστολέων επαναπρόσληψης σεροτονίνης.

Τα διουρητικά και οι αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτενσίνης, μαζί με ένα αντιφλεγμονώδες, επιβαρύνουν τη νεφρική λειτουργία, ιδίως σε αφυδάτωση. Ο συνδυασμός τριών τέτοιων κατηγοριών είναι από τις κλασικές αιτίες οξείας νεφρικής βλάβης.

Τα επίπεδα λιθίου και μεθοτρεξάτης μπορεί να αυξηθούν, γι αυτό οι ασθενείς που λαμβάνουν αυτά τα φάρμακα χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή. Αν παίρνετε παρακεταμόλη παράλληλα, δείτε και τη σελίδα /farmaka/depon/, ώστε να μην αθροίσετε άθελά σας την ίδια ουσία από δύο κουτιά.

Γιατί δεν το διαθέτουμε μέσω της υπηρεσίας μας

Το Ponstan δεν περιλαμβάνεται στον κατάλογό μας. Οι υπηρεσίες που προσφέρουμε είναι τρεις: ανανέωση αγωγής που έχει ήδη αξιολογηθεί, φάρμακα για την απώλεια βάρους και αντισύλληψη. Ένα αντιφλεγμονώδες για οξύ πόνο δεν ανήκει σε καμία από αυτές.

Ο λόγος δεν είναι διαδικαστικός. Ο οξύς πόνος είναι σύμπτωμα με πολλές πιθανές αιτίες, και μερικές από αυτές χρειάζονται εξέταση την ίδια ημέρα. Ένα ερωτηματολόγιο που αξιολογείται ασύγχρονα δεν μπορεί να ψηλαφήσει την κοιλιά, να ελέγξει μια άρθρωση ή να αποκλείσει μια κατάσταση που χειροτερεύει.

Στη δυσμηνόρροια ισχύει η ίδια λογική. Το να δοθεί παυσίπονο σε πόνο που άλλαξε χαρακτήρα σημαίνει ότι κάποιος θα νιώσει καλύτερα και δεν θα ελεγχθεί. Δεν θεωρούμε αυτό καλή ιατρική πρακτική, ανεξάρτητα από το πόσο εύκολο θα ήταν εμπορικά.

Αν χρειάζεστε συνταγή μεφαιναμικού οξέος, απευθυνθείτε στον γιατρό σας ή στον γυναικολόγο σας. Γενικές πληροφορίες για τα φάρμακα του πόνου, για τις περιεκτικότητες που διατίθενται χωρίς συνταγή και για τα όρια της αυτοθεραπείας θα βρείτε στην κατηγορία /ponos/.

Ιατρική επιμέλεια της σελίδας: Damian Wojno, ιατρός εγγεγραμμένος στην Πολωνία, αριθμός άδειας PWZ 3211301, MEDINOW Sp. z o.o. Ο ιατρός δεν είναι μέλος ελληνικού Ιατρικού Συλλόγου· ασκεί το επάγγελμα βάσει άδειας που εκδόθηκε στην Πολωνία.

Παρενέργειες και σημάδια που απαιτούν διακοπή

Οι συχνότερες ενοχλήσεις είναι γαστρεντερικές: καύσος, δυσπεψία, πόνος στο επιγάστριο, ναυτία και διάρροια. Η διάρροια εμφανίζεται στο μεφαιναμικό οξύ αρκετά συχνά και, όταν είναι έντονη, αποτελεί λόγο διακοπής και επικοινωνίας με τον γιατρό.

Άλλες πιθανές ενοχλήσεις είναι κεφαλαλγία, ζάλη, υπνηλία και δερματικά εξανθήματα. Σε παρατεταμένη χρήση προστίθενται η κατακράτηση υγρών, η άνοδος της αρτηριακής πίεσης και η επιβάρυνση της νεφρικής λειτουργίας.

Σταματήστε το φάρμακο και ζητήστε άμεσα βοήθεια αν εμφανιστούν μαύρα κόπρανα, εμετός με αίμα ή με υλικό που θυμίζει κατακάθι καφέ, έντονος και επίμονος πόνος στο στομάχι, δύσπνοια ή οίδημα στο πρόσωπο και στον λαιμό, ή εκτεταμένο εξάνθημα με φυσαλίδες.

Τα δύο πρώτα σημαίνουν πιθανή γαστρεντερική αιμορραγία και δεν περιμένουν το επόμενο ραντεβού. Δεν αντιμετωπίζονται με αντιόξινο και δεν είναι λόγος να δοκιμάσετε άλλο παυσίπονο της ίδιας κατηγορίας.

Χρειάζεται συνταγή το Ponstan;

Ναι, το μεφαιναμικό οξύ είναι συνταγογραφούμενο φάρμακο. Ο έλεγχος πριν από τη χορήγηση έχει νόημα, γιατί η κατηγορία των αντιφλεγμονωδών επιβαρύνει το στομάχι, τους νεφρούς και την καρδιά, και υπάρχουν ασθενείς που δεν πρέπει να τη λάβουν καθόλου. Το καθεστώς χορήγησης κάθε σκευάσματος στην Ελλάδα καθορίζεται από την άδεια κυκλοφορίας και αρμόδιος οργανισμός είναι ο ΕΟΦ. Για τον πόνο υπάρχουν και επιλογές χωρίς συνταγή, αλλά δεν είναι ισοδύναμες.

Μπορώ να το παραγγείλω μέσω της υπηρεσίας σας;

Όχι. Το Ponstan δεν περιλαμβάνεται στις υπηρεσίες μας, οι οποίες καλύπτουν την ανανέωση αγωγής που έχει ήδη αξιολογηθεί, τα φάρμακα απώλειας βάρους και την αντισύλληψη. Ο οξύς πόνος χρειάζεται εξέταση, και η αξιολόγηση ενός ερωτηματολογίου δεν μπορεί να την αντικαταστήσει. Η σελίδα αυτή είναι καθαρά ενημερωτική. Για συνταγή απευθυνθείτε στον γιατρό σας.

Σε πόση ώρα δρα;

Η ανακούφιση από ένα μη στεροειδές αντιφλεγμονώδες ξεκινά συνήθως μέσα σε λίγη ώρα από τη λήψη. Στη δυσμηνόρροια το αποτέλεσμα είναι συχνά καλύτερο όταν η αγωγή ξεκινήσει με τα πρώτα συμπτώματα και όχι αφού ο πόνος έχει κορυφωθεί. Αν δεν υπάρξει καμία ανακούφιση, μην αυξήσετε μόνοι σας την ποσότητα. Ο πόνος που δεν υποχωρεί με κατάλληλη αγωγή είναι πληροφορία για τον γιατρό.

Επιτρέπεται το αλκοόλ;

Καλύτερα να αποφεύγεται. Το αλκοόλ ερεθίζει τον γαστρικό βλεννογόνο και το αντιφλεγμονώδες μειώνει ταυτόχρονα την προστασία του, οπότε ο συνδυασμός αυξάνει τον κίνδυνο γαστρίτιδας και αιμορραγίας. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος σε ανθρώπους με ιστορικό έλκους ή γαστρεντερικής αιμορραγίας. Αν παρουσιαστεί έντονος πόνος στο στομάχι ή μαύρα κόπρανα, σταματήστε το φάρμακο και ζητήστε ιατρική βοήθεια.

Για πόσο διάστημα λαμβάνεται;

Πρόκειται για φάρμακο βραχείας χρήσης, στη μικρότερη αποτελεσματική ποσότητα και για το συντομότερο δυνατό διάστημα. Τη διάρκεια την ορίζει ο γιατρός ανάλογα με την αιτία του πόνου και τα υπόλοιπα προβλήματα υγείας. Πόνος που επανέρχεται μήνα με τον μήνα και δυναμώνει χρειάζεται διερεύνηση, όχι μεγαλύτερο κουτί. Η παρατεταμένη λήψη αυξάνει τους γαστρεντερικούς, νεφρικούς και καρδιαγγειακούς κινδύνους.