Viagra και σιλδεναφίλη: δόσεις, δράση και ιατρική συνταγή
Το Viagra περιέχει τη δραστική ουσία σιλδεναφίλη, που ανήκει στους αναστολείς της φωσφοδιεστεράσης τύπου 5 (PDE5), και έχει ένδειξη για τη στυτική δυσλειτουργία σε ενήλικες άνδρες. Στον κατάλογο του ΕΟΦ όλες οι συσκευασίες του είναι συνταγογραφούμενες. Παρακάτω συνοψίζουμε τι ορίζει η εγκεκριμένη Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος για τις περιεκτικότητες των 25, 50 και 100 mg, για τον χρόνο λήψης και τη διάρκεια της δράσης, για τις αντενδείξεις και για τις παρενέργειες.
Ένδειξη και καθεστώς στην Ελλάδα
Η Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος (ΠΧΠ) προβλέπει στην παράγραφο 4.1 το Viagra για ενήλικες άνδρες με στυτική δυσλειτουργία, δηλαδή όταν ο άνδρας δεν μπορεί να αποκτήσει ή να διατηρήσει στύση αρκετή για ικανοποιητική σεξουαλική δραστηριότητα. Η ίδια παράγραφος σημειώνει ότι το φάρμακο δρα μόνο όταν υπάρχει σεξουαλική διέγερση. Στην ΠΧΠ η ουσία γράφεται «σιλντεναφίλη»· πρόκειται για την ίδια ουσία.
Το Viagra κυκλοφορεί με ευρωπαϊκή άδεια, και σύμφωνα με το Παράρτημα II της άδειας η χορήγησή του απαιτεί ιατρική συνταγή. Στον κατάλογο του Δελτίου Τιμών του ΕΟΦ εμφανίζονται έξι κωδικοί Viagra, όλοι στη λίστα ΣΥΦΑ. Συνολικά υπάρχουν 30 κωδικοί με τη σιλδεναφίλη ως μοναδική δραστική ουσία: 22 ανήκουν στη λίστα ΣΥΦΑ και 8 στο φύλλο ΔΙΑΓΡΑΦΕΣ, όπου μπαίνουν σκευάσματα προτεινόμενα για διαγραφή από το Δελτίο Τιμών, ενώ στη λίστα ΜΗΣΥΦΑ δεν υπάρχει κανένας. Πηγή: ΕΟΦ (Δελτίο Τιμών, λίστα ΣΥΦΑ, ανατιμολόγηση 2026).
| Περιεκτικότητα | Συσκευασίες στον κατάλογο του ΕΟΦ | Κωδικοί ΕΟΦ | Λίστα |
|---|---|---|---|
| 25 mg | 4 και 8 επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο δισκία | 239130102, 239130103 | ΣΥΦΑ |
| 50 mg | 4 και 8 επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο δισκία | 239130202, 239130203 | ΣΥΦΑ |
| 100 mg | 4 και 8 επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο δισκία | 239130302, 239130303 | ΣΥΦΑ |
Πώς δρα η σιλδεναφίλη
Κατά τη σεξουαλική διέγερση απελευθερώνεται στα σηραγγώδη σώματα του πέους μονοξείδιο του αζώτου. Αυτό αυξάνει τα επίπεδα της κυκλικής μονοφωσφορικής γουανοσίνης (cGMP), μιας ουσίας που χαλαρώνει τους λείους μυς και επιτρέπει την εισροή αίματος. Την cGMP τη διασπά το ένζυμο PDE5· επειδή η σιλδεναφίλη αναστέλλει αυτό το ένζυμο, η cGMP παραμένει για περισσότερο χρόνο (ΠΧΠ, παράγραφος 5.1).
Η δράση είναι περιφερική και εξαρτάται από τη διέγερση: σύμφωνα με την ίδια παράγραφο, για να έχει η σιλδεναφίλη τα αναμενόμενα αποτελέσματα απαιτείται σεξουαλική διέγερση. Χωρίς αυτήν το δισκίο δεν προκαλεί στύση. Η ΠΧΠ (παράγραφος 4.4) αναφέρει επίσης ότι το Viagra δεν ενδείκνυται για γυναίκες.
Δοσολογία σύμφωνα με την ΠΧΠ
Τη δόση την επιλέγει ο γιατρός και την προσαρμόζει ανάλογα με την αποτελεσματικότητα και την ανοχή. Ο πίνακας συνοψίζει την παράγραφο 4.2 της ΠΧΠ για τα επικαλυμμένα δισκία και δεν αντικαθιστά το φύλλο οδηγιών της συσκευασίας.
Το φύλλο οδηγιών χρήσης (παράγραφος 3) προσθέτει ότι δόσεις πάνω από 100 mg δεν αυξάνουν την αποτελεσματικότητα, ενώ μπορεί να αυξήσουν τις ανεπιθύμητες ενέργειες και τη σοβαρότητά τους.
| Περίπτωση | Τι ορίζει η ΠΧΠ (παράγραφος 4.2) |
|---|---|
| Ενήλικες | Συνιστώμενη δόση 50 mg, κατά περίπτωση, περίπου μία ώρα πριν από τη σεξουαλική δραστηριότητα. Μπορεί να αυξηθεί σε 100 mg ή να μειωθεί σε 25 mg. |
| Μέγιστη δόση και συχνότητα | Μέγιστη συνιστώμενη δόση 100 mg· το πολύ μία φορά την ημέρα. |
| Λήψη με τροφή | Η έναρξη της δράσης μπορεί να καθυστερήσει σε σύγκριση με τη λήψη με άδειο στομάχι. |
| Ηλικιωμένοι (65 ετών και άνω) | Δεν απαιτείται προσαρμογή της δόσης. |
| Σοβαρή νεφρική δυσλειτουργία ή ηπατική δυσλειτουργία (π.χ. κίρρωση) | Εξετάζεται δόση 25 mg, που μπορεί να αυξηθεί σταδιακά ανάλογα με την αποτελεσματικότητα και την ανοχή. Η σοβαρή ηπατική δυσλειτουργία είναι αντένδειξη (παράγραφος 4.3). |
| Αναστολείς του CYP3A4 ή α-αδρενεργικοί αποκλειστές | Εξετάζεται αρχική δόση 25 mg· με α-αποκλειστή η αγωγή πρέπει πρώτα να είναι σταθεροποιημένη. |
| Κάτω των 18 ετών | Το Viagra δεν ενδείκνυται. |
Πόση ώρα πριν λαμβάνεται και πόσο κρατά η δράση
Σύμφωνα με το φύλλο οδηγιών χρήσης (παράγραφος 3), το Viagra λαμβάνεται περίπου μία ώρα πριν από τη σεξουαλική επαφή και το δισκίο καταπίνεται ολόκληρο με ένα ποτήρι νερό. Συνήθως χρειάζεται από μισή έως μία ώρα για να δράσει, ενώ μετά από βαρύ γεύμα μπορεί να αργήσει.
Στις κλινικές μελέτες της άδειας κυκλοφορίας (ΠΧΠ, παράγραφος 5.1), σε νηστικούς ασθενείς, ο διάμεσος χρόνος μέχρι στύση επαρκή για επαφή ήταν 25 λεπτά, με διακύμανση από 12 έως 37 λεπτά. Σε ξεχωριστή μελέτη, 4 έως 5 ώρες μετά τη δόση η σιλδεναφίλη μπορούσε ακόμη να βοηθήσει στη στύση όταν υπήρχε διέγερση.
Αυτό δεν σημαίνει στύση που διαρκεί ώρες, αλλά ότι η ουσία μπορεί να βοηθήσει μέσα σε αυτό το διάστημα, εφόσον υπάρξει διέγερση. Αν το Viagra δεν βοηθά ή η στύση δεν διαρκεί αρκετά για να ολοκληρωθεί η επαφή, το φύλλο οδηγιών ζητά να ενημερώσετε τον γιατρό σας.
Πότε δεν χορηγείται: αντενδείξεις
Η παράγραφος 4.3 της ΠΧΠ απαριθμεί τις περιπτώσεις στις οποίες η σιλδεναφίλη αντενδείκνυται. Γι' αυτό τα φάρμακα που παίρνετε για την καρδιά και την πίεση πρέπει να αναφέρονται στο ιατρικό ερωτηματολόγιο. Με δικά μας λόγια, το φάρμακο δεν χορηγείται:
- μαζί με νιτρώδη, όποια κι αν είναι η μορφή τους, ή με ουσίες που απελευθερώνουν μονοξείδιο του αζώτου, όπως το νιτρώδες αμύλιο («poppers»), επειδή η σιλδεναφίλη επιτείνει την πτώση της πίεσης που προκαλούν·
- μαζί με διεγέρτες της γουανυλικής κυκλάσης, όπως η ριοσιγουάτη, λόγω κινδύνου υπότασης·
- σε άνδρες στους οποίους δεν συνιστάται η σεξουαλική δραστηριότητα, για παράδειγμα με ασταθή στηθάγχη ή σοβαρή καρδιακή ανεπάρκεια·
- όταν έχει χαθεί η όραση στο ένα μάτι εξαιτίας μη αρτηριτιδικής πρόσθιας ισχαιμικής οπτικής νευροπάθειας (NAION)·
- σε σοβαρή ηπατική δυσλειτουργία, σε υπόταση κάτω από 90/50 mmHg και σε πρόσφατο εγκεφαλικό επεισόδιο ή έμφραγμα του μυοκαρδίου·
- σε άνδρες με γνωστή κληρονομική εκφυλιστική πάθηση του αμφιβληστροειδούς, για παράδειγμα μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια·
- όταν υπάρχει υπερευαισθησία στη σιλδεναφίλη ή σε κάποιο έκδοχο του δισκίου.
Αλληλεπιδράσεις, τροφή και αλκοόλ
Ο γιατρός χρειάζεται να γνωρίζει όλα τα φάρμακα που λαμβάνετε, και τα μη συνταγογραφούμενα. Σύμφωνα με το φύλλο οδηγιών (παράγραφος 2), το Viagra μπορεί να ληφθεί με ή χωρίς τροφή, αλλά μετά από βαρύ γεύμα μπορεί να αργήσει να δράσει. Από την ΠΧΠ (παράγραφοι 4.4 και 4.5) και το φύλλο οδηγιών ξεχωρίζουν τα εξής:
- Αναστολείς του CYP3A4, όπως η κετοκοναζόλη, η ιτρακοναζόλη, η ερυθρομυκίνη και η σιμετιδίνη: μειώνουν την κάθαρση της σιλδεναφίλης, γι' αυτό εξετάζεται αρχική δόση 25 mg.
- Ριτοναβίρη: η συγχορήγηση δεν συνιστάται και, σε κάθε περίπτωση, η δόση της σιλδεναφίλης δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 25 mg μέσα σε 48 ώρες.
- Α-αδρενεργικοί αποκλειστές για την πίεση ή τη διόγκωση του προστάτη: σε ορισμένα άτομα ο συνδυασμός προκαλεί συμπτωματική υπόταση, πιθανότερα μέσα σε 4 ώρες από τη λήψη της σιλδεναφίλης.
- Άλλοι αναστολείς PDE5, άλλες θεραπείες για τη στύση και θεραπείες για την πνευμονική αρτηριακή υπέρταση που περιέχουν σιλδεναφίλη: ο συνδυασμός δεν συνιστάται.
- Σακουμπιτρίλη/βαλσαρτάνη (για καρδιακή ανεπάρκεια): σύμφωνα με το φύλλο οδηγιών, ο γιατρός ή ο φαρμακοποιός σας πρέπει να το γνωρίζει.
- Αλκοόλ: κατά το φύλλο οδηγιών μπορεί να επηρεάσει προσωρινά την ικανότητα για στύση, και πριν από τη λήψη δεν συνιστάται μεγάλη ποσότητα.
Παρενέργειες και πότε ζητάτε βοήθεια αμέσως
Στις κλινικές μελέτες που περιγράφει η παράγραφος 4.8 της ΠΧΠ, οι ανεπιθύμητες ενέργειες που αναφέρθηκαν συχνότερα ήταν ο πονοκέφαλος, που κατατάσσεται στις πολύ συχνές, καθώς και έξαψη, ζάλη, ναυτία, δυσπεψία, ρινική συμφόρηση, θαμπή όραση, οπτική διαταραχή και κυανοψία (μπλε απόχρωση στην όραση). Επειδή το φάρμακο μπορεί να προκαλέσει ζάλη και να επηρεάσει την όραση, πριν οδηγήσετε πρέπει να ξέρετε πώς αντιδράτε σε αυτό.
Επείγοντα συμπτώματα δεν αξιολογούνται online· σε επείγουσα περίπτωση καλέστε το 112 ή το ΕΚΑΒ στο 166. Το φύλλο οδηγιών (παράγραφος 4) ζητά να σταματήσετε τη λήψη και να αναζητήσετε αμέσως ιατρική βοήθεια σε περίπτωση:
- αλλεργικής αντίδρασης, με αιφνίδιο συριγμό, δυσκολία στην αναπνοή ή οίδημα στα βλέφαρα, στα χείλη, στο πρόσωπο ή στον λαιμό·
- πόνου στο στήθος κατά τη διάρκεια ή μετά την επαφή: καθίστε σε ημικαθιστή θέση και μη χρησιμοποιήσετε νιτρώδη για τον πόνο·
- στύσης που διαρκεί περισσότερο από 4 ώρες: η ΠΧΠ (παράγραφος 4.4) εξηγεί ότι ο πριαπισμός χωρίς άμεση θεραπεία μπορεί να βλάψει τους ιστούς του πέους και να προκαλέσει μόνιμη απώλεια της σεξουαλικής ικανότητας·
- ξαφνικής μείωσης ή απώλειας της όρασης·
- σοβαρής δερματικής αντίδρασης, με έντονο ξεφλούδισμα, πρήξιμο ή φλύκταινες, ή επιληπτικής κρίσης.
Πριν από τη συνταγή: αιτία, καρδιά και εξέταση από κοντά
Η ΠΧΠ (παράγραφος 4.4) αναφέρει ότι πριν από τη φαρμακευτική αγωγή πρέπει να προηγούνται λήψη ιατρικού ιστορικού και φυσική εξέταση, ώστε να διαγνωστεί η στυτική δυσλειτουργία και να εντοπιστούν πιθανά υποκείμενα αίτια. Ζητά επίσης εκτίμηση της καρδιαγγειακής κατάστασης, επειδή η σεξουαλική δραστηριότητα συνοδεύεται από έναν βαθμό καρδιαγγειακού κινδύνου.
Η ίδια παράγραφος ζητά προσοχή σε ανατομικές δυσμορφίες του πέους, όπως η νόσος του Peyronie, σε καταστάσεις που προδιαθέτουν σε πριαπισμό, όπως η δρεπανοκυτταρική αναιμία, το πολλαπλούν μυέλωμα ή η λευχαιμία, και σε αιμορραγικές παθήσεις ή ενεργό πεπτικό έλκος. Το επικαλυμμένο δισκίο περιέχει λακτόζη.
Ο γιατρός αξιολογεί γραπτώς το ιατρικό ερωτηματολόγιό σας, χωρίς βιντεοκλήση και χωρίς τηλεφωνική συνομιλία. Ανάλογα με όσα γράψετε, μπορεί να σας ζητήσει έγγραφα, αποτελέσματα εξετάσεων ή την τελευταία μέτρηση της πίεσής σας, να σας προτείνει εξέταση από κοντά ή να μη συνταγογραφήσει το φάρμακο. Αν ο γιατρός έχει ερωτήσεις, τις θέτει γραπτώς στη συνομιλία του λογαριασμού σας και λαμβάνετε ειδοποίηση με email.
Για τα αίτια και τα σημεία που χρειάζονται έλεγχο υπάρχει ο οδηγός για τη στυτική δυσλειτουργία, ενώ οι θεραπευτικές επιλογές συνοψίζονται στη σελίδα για τη θεραπεία της στυτικής δυσλειτουργίας.
Χρειάζεται ιατρική συνταγή για το Viagra;
Στην Ελλάδα και οι έξι κωδικοί του Viagra στον κατάλογο του ΕΟΦ ανήκουν στη λίστα των συνταγογραφούμενων φαρμάκων (ΣΥΦΑ), ενώ η ευρωπαϊκή άδεια το κατατάσσει στα φάρμακα για τα οποία απαιτείται ιατρική συνταγή. Ούτε τα υπόλοιπα σκευάσματα με μόνη ουσία τη σιλδεναφίλη βρίσκονται στη λίστα ΜΗΣΥΦΑ. Γι' αυτό πριν από το φάρμακο γίνεται ιατρική αξιολόγηση που αποκλείει τις αντενδείξεις, και την απόφαση για έκδοση συνταγής την παίρνει ο γιατρός.
Τι λαμβάνετε και πώς αποφασίζει ο φαρμακοποιός
Αν ο γιατρός εκδώσει συνταγή, τη λαμβάνετε σε μορφή PDF με email. Συντάσσεται στη μορφή διασυνοριακής συνταγής που περιγράφει η οδηγία 2012/52/ΕΕ στο παράρτημά της. Ένα ελληνικό φαρμακείο μπορεί να την εκτελέσει, αλλά την απόφαση τη λαμβάνει ο φαρμακοποιός. Το έγγραφο δεν καταχωρίζεται στην ελληνική ηλεκτρονική συνταγογράφηση. Στην Ελλάδα η διασυνοριακή συνταγή μπορεί να εκτελεστεί το πολύ 30 ημέρες μετά την ημερομηνία της (ν. 4213/2013, άρθρο 10).
Ο φαρμακοποιός έχει δικαίωμα να αρνηθεί την εκτέλεση αν τρέφει θεμιτές και αιτιολογημένες αμφιβολίες για τη γνησιότητα της συνταγής ή για όσα αναγράφει (άρθρο 10 του ν. 4213/2013). Για τη χορήγηση του φαρμάκου αποφασίζει ο φαρμακοποιός. Στο φαρμακείο να έχετε μαζί σας έγγραφο ταυτότητας. Δεν πρόκειται για άυλη συνταγή και δεν λαμβάνετε κωδικό συνταγής με SMS.
Πόσο κοστίζει;
Το ποσό για την ιατρική αξιολόγηση το βλέπετε πάνω στο κουμπί. Η αμοιβή αφορά την ιατρική αξιολόγηση και όχι την έκδοση του εγγράφου - την απόφαση λαμβάνει ο ιατρός αφού ελέγξει το ερωτηματολόγιό σας. Εάν ο ιατρός αρνηθεί την έκδοση για ιατρικούς ή νομικούς λόγους, σας επιστρέφουμε την αμοιβή στο σύνολό της. Εάν σας ζητήσει δικαιολογητικά, έχετε τουλάχιστον 7 ημέρες για να τα υποβάλετε και θα σας υπενθυμίσουμε πριν από τη λήξη της προθεσμίας. Εάν η αξιολόγηση δεν μπορεί να ολοκληρωθεί, σας επιστρέφουμε επίσης ολόκληρο το ποσό.
Τιμές φαρμάκων δεν αναφέρουμε σε αυτή τη σελίδα. Το φάρμακο το πληρώνετε στο φαρμακείο στο σύνολό του και δεν υποβάλλουμε αιτήματα αποζημίωσης για λογαριασμό σας.
Ποιος αξιολογεί το αίτημά σας;
Αξιολόγηση και απόφαση για τη συνταγή: Damian Wojno, γιατρός με πολωνική άδεια άσκησης επαγγέλματος, αρ. 3211301, που μπορεί να την εκδώσει ή να την αρνηθεί. Ο γιατρός είναι εγγεγραμμένος στην Πολωνία και δεν είναι εγγεγραμμένος σε ελληνικό Ιατρικό Σύλλογο.
Πόση ώρα πριν από την επαφή παίρνω το Viagra;
Περίπου μία ώρα νωρίτερα· έτσι ορίζουν το φύλλο οδηγιών και η παράγραφος 4.2 της ΠΧΠ. Συνήθως χρειάζεται από μισή έως μία ώρα για να δράσει, ενώ μετά από βαρύ γεύμα μπορεί να αργήσει.
Ποια η διαφορά ανάμεσα στο Viagra 50 mg και στο Viagra 100 mg;
Πρόκειται για δύο περιεκτικότητες της ίδιας ουσίας. Η ΠΧΠ (παράγραφος 4.2) ορίζει ως συνιστώμενη δόση τα 50 mg και επιτρέπει αύξηση στα 100 mg, που είναι η μέγιστη συνιστώμενη δόση, ή μείωση στα 25 mg, ανάλογα με το αποτέλεσμα και την ανοχή. Ποια περιεκτικότητα σας ταιριάζει το αποφασίζει ο γιατρός.
Μπορώ να πάρω σιλδεναφίλη αν παίρνω νιτρώδη για τη στηθάγχη;
Όχι. Η ΠΧΠ (παράγραφος 4.3) ορίζει ότι η σιλδεναφίλη αντενδείκνυται μαζί με νιτρώδη σε οποιαδήποτε μορφή και με δότες μονοξειδίου του αζώτου, όπως τα «poppers», γιατί ο συνδυασμός μπορεί να ρίξει επικίνδυνα την πίεση. Μην αλλάζετε μόνοι σας την αγωγή για την καρδιά· μιλήστε με τον γιατρό που σας παρακολουθεί.
Ποιες είναι οι πιο συχνές παρενέργειες του Viagra;
Στις κλινικές μελέτες που περιγράφει η ΠΧΠ (παράγραφος 4.8) αναφέρθηκαν πιο συχνά ο πονοκέφαλος, η έξαψη, η δυσπεψία, η ρινική συμφόρηση, η ζάλη, η ναυτία και διαταραχές της όρασης, όπως θαμπή όραση ή μπλε απόχρωση. Αν εμφανιστεί ξαφνική μείωση ή απώλεια της όρασης, σταματάτε τη λήψη και συμβουλεύεστε αμέσως γιατρό.
Τι κάνω αν η στύση κρατά περισσότερο από 4 ώρες;
Ζητάτε αμέσως ιατρική βοήθεια, για παράδειγμα στο τμήμα επειγόντων περιστατικών ή καλώντας το 112 ή το ΕΚΑΒ στο 166. Σύμφωνα με την ΠΧΠ (παράγραφος 4.4), ο πριαπισμός που δεν θεραπεύεται άμεσα ενδέχεται να προκαλέσει βλάβη των ιστών του πέους και μόνιμη απώλεια της σεξουαλικής ικανότητας.
Υπάρχουν άλλα σκευάσματα με σιλδεναφίλη;
Στον κατάλογο του ΕΟΦ υπάρχουν και άλλα σκευάσματα με μόνη δραστική ουσία τη σιλδεναφίλη, όλα συνταγογραφούμενα, ορισμένα στο φύλλο ΔΙΑΓΡΑΦΕΣ. Η σιλδεναφίλη περιέχεται επίσης σε φάρμακο για την πνευμονική αρτηριακή υπέρταση, σε διαφορετική περιεκτικότητα, που δεν συνδυάζεται με το Viagra. Για την ταδαλαφίλη, μια άλλη ουσία της ίδιας κατηγορίας, υπάρχει η σελίδα για το Cialis.
- EMA: Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και Φύλλο Οδηγιών Χρήσης Viagra (ελληνικά)
- Πηγή: ΕΟΦ, κατάλογος Δελτίου Τιμών (ΣΥΦΑ, ανατιμολόγηση 2026)
- Πηγή: ΕΟΦ, κατάλογος ανατιμολόγησης ΜΗΣΥΦΑ 2026
- ν. 4213/2013, άρθρο 10 (ΦΕΚ Α 261/2013, api.et.gr)
- Εκτελεστική οδηγία 2012/52/ΕΕ, παράρτημα: στοιχεία της διασυνοριακής συνταγής (EUR-Lex, ελληνικά)