Αμοξικιλλίνη και Amoxil: πότε έχει θέση το αντιβιοτικό
Η αμοξικιλλίνη, που στα επίσημα κείμενα γράφεται και «αμοξυκιλλίνη», είναι αντιβιοτικό της ομάδας των πενικιλλινών για βακτηριακές λοιμώξεις. Στους καταλόγους του ΕΟΦ για το 2026 τα σκευάσματα με αμοξικιλλίνη ως μοναδική δραστική ουσία είναι τέσσερις συσκευασίες Amoxil, όλες στη λίστα των συνταγογραφούμενων. Παρακάτω θα βρείτε τι αναφέρει η εναρμονισμένη ΠΧΠ του Amoxil για τις ενδείξεις, την αλλεργία, τις παρενέργειες και τις αλληλεπιδράσεις, και τι ισχύει για τα αντιβιοτικά στο φαρμακείο.
Τι είναι η αμοξικιλλίνη και πώς δρα
Σύμφωνα με την ΠΧΠ του Amoxil (παράγραφος 5.1), η αμοξικιλλίνη είναι ημισυνθετική πενικιλλίνη, δηλαδή αντιβιοτικό βήτα-λακτάμης. Αναστέλλει ένζυμα που ονομάζονται πενικιλλινοδεσμευτικές πρωτεΐνες και συμμετέχουν στη σύνθεση της πεπτιδογλυκάνης, βασικού συστατικού του τοιχώματος του βακτηριακού κυττάρου. Το τοίχωμα εξασθενεί και συνήθως ακολουθεί ο θάνατος του βακτηρίου.
Η ίδια παράγραφος αναφέρει ότι η αμοξικιλλίνη αποδομείται από τις βήτα-λακταμάσες που παράγουν ορισμένα ανθεκτικά βακτήρια, και γι' αυτό δεν είναι δραστική από μόνη της έναντι οργανισμών που παράγουν τέτοια ένζυμα. Στους καταλόγους του ΕΟΦ υπάρχουν και σκευάσματα που συνδυάζουν την αμοξικιλλίνη με κλαβουλανικό οξύ· πρόκειται για διαφορετικό φάρμακο, και η επιλογή ανάμεσα στα δύο είναι ιατρική απόφαση.
Για ποιες λοιμώξεις προορίζεται
Η εναρμονισμένη ΠΧΠ (παράγραφος 4.1) αναφέρει για τη χορήγηση από το στόμα σε ενήλικες και παιδιά τις παρακάτω λοιμώξεις, τις οποίες αποδίδουμε συνοπτικά:
- οξεία βακτηριακή παραρρινοκολπίτιδα και οξεία μέση ωτίτιδα
- οξεία στρεπτοκοκκική αμυγδαλίτιδα και φαρυγγίτιδα
- οξείς παροξυσμοί χρόνιας βρογχίτιδας και εξωνοσοκομειακή πνευμονία
- οξεία κυστίτιδα, ασυμπτωματική βακτηριουρία στην κύηση και οξεία πυελονεφρίτιδα
- τυφοειδής και παρατυφοειδής πυρετός
- απόστημα των δοντιών με εξαπλούμενη κυτταρίτιδα και λοιμώξεις σε προθέσεις αρθρώσεων
- εκρίζωση του Helicobacter pylori και νόσος Lyme
- προφύλαξη έναντι της ενδοκαρδίτιδας
Τι σημαίνουν οι ενδείξεις στην πράξη
Όλες οι ενδείξεις της ΠΧΠ είναι βακτηριακές λοιμώξεις, και το ΦΟ περιγράφει το Amoxil ως αντιβιοτικό για λοιμώξεις που προκαλούνται από βακτήρια. Η ίδια παράγραφος 4.1 σημειώνει ότι λαμβάνονται υπόψη οι επίσημες οδηγίες για την κατάλληλη χρήση των αντιβακτηριακών παραγόντων. Η παράγραφος 4.4 προσθέτει ότι η αμοξικιλλίνη δεν είναι κατάλληλη για ορισμένους τύπους λοίμωξης, εκτός αν το παθογόνο είναι γνωστό και ευαίσθητο ή υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να είναι κατάλληλο, ιδίως σε λοιμώξεις του ουροποιητικού και σε σοβαρές ωτορινολαρυγγολογικές λοιμώξεις.
Για την ουρολοίμωξη, τα συμπτώματά της και το πότε χρειάζεται εξέταση από κοντά, δείτε τον οδηγό για την ουρολοίμωξη. Για ένα άλλο αντιβιοτικό με διαφορετικό φάσμα υπάρχει η σελίδα για τη σιπροφλοξασίνη.
Από ποιο έγγραφο προέρχονται οι πληροφορίες
Η σελίδα βασίζεται στην ΠΧΠ και στο Φύλλο Οδηγιών Χρήσης (ΦΟ) του Amoxil, όπως εναρμονίστηκαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση με διαδικασία του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA) κατά το άρθρο 30 της οδηγίας 2001/83/ΕΚ. Η γνώμη της επιτροπής CHMP εκδόθηκε στις 25 Ιουνίου 2015 και η απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στις 20 Αυγούστου 2015· στον κατάλογο των σκευασμάτων της διαδικασίας περιλαμβάνονται και τα ελληνικά σκευάσματα Amoxil.
Το παράρτημα σημειώνει ότι οι πληροφορίες του προϊόντος μπορεί να ενημερώνονται στη συνέχεια από τις αρμόδιες αρχές. Το κείμενο που μετράει για εσάς είναι η ισχύουσα ΠΧΠ του σκευάσματος και το ΦΟ μέσα στη συσκευασία.
Οι συσκευασίες Amoxil στους καταλόγους του ΕΟΦ
Η ανάγκη για ιατρική συνταγή είναι χαρακτηριστικό κάθε συσκευασίας, δηλαδή κάθε εννιαψήφιου κωδικού ΕΟΦ. Στον κατάλογο του Δελτίου Τιμών για τα συνταγογραφούμενα φάρμακα (ΣΥΦΑ, ανατιμολόγηση 2026) βρήκαμε τις τέσσερις συσκευασίες του πίνακα με αμοξικιλλίνη ως μοναδική δραστική ουσία· στις λίστες ΜΗΣΥΦΑ δεν βρήκαμε καμία. Ο κατάλογος τιμών δεν είναι πάντως κατάλογος όλων των αδειών κυκλοφορίας. Πηγή: ΕΟΦ.
| Κωδικός ΕΟΦ | Μορφή και περιεκτικότητα | Συσκευασία | Κατάλογος ΕΟΦ 2026 |
|---|---|---|---|
| 093360504 | καψάκια 500 mg | 24 καψάκια | ΣΥΦΑ |
| 093361003 | διασπειρόμενα δισκία 1 g | 18 δισκία | ΣΥΦΑ |
| 093360202 | κόνις για πόσιμο εναιώρημα 250 mg/5 ml | φιάλη 100 ml | ΣΥΦΑ |
| 093360302 | κόνις για πόσιμο εναιώρημα 500 mg/5 ml | φιάλη 100 ml | ΣΥΦΑ |
Δόση, διάρκεια και τρόπος λήψης
Η ΠΧΠ (παράγραφος 4.2) ζητά να επιλέγεται η δόση για κάθε λοίμωξη με βάση τα αναμενόμενα παθογόνα, τη σοβαρότητα και την εστία της λοίμωξης, καθώς και την ηλικία, το βάρος και τη νεφρική λειτουργία του ασθενούς· σε νεφρική δυσλειτουργία η δόση προσαρμόζεται. Η διάρκεια ορίζεται από τον τύπο της λοίμωξης και την ανταπόκριση και γενικά πρέπει να είναι όσο το δυνατόν βραχύτερη. Γι' αυτό δεν παραθέτουμε αριθμούς: τη δόση και τη διάρκεια τις ορίζει ο γιατρός.
Η απορρόφηση δεν επηρεάζεται από την τροφή. Τα καψάκια καταπίνονται με νερό χωρίς να ανοιχτούν, ενώ τα διασπειρόμενα δισκία διαλύονται σε ένα ποτήρι νερό και το μείγμα πίνεται μόλις ετοιμαστεί. Το ΦΟ ζητά να συνεχίσετε τη θεραπεία για όσο διάστημα σας είπε ο γιατρός, ακόμη κι αν τα συμπτώματα υποχωρήσουν, επειδή βακτήρια που επιβιώνουν μπορεί να προκαλέσουν επανεμφάνιση της λοίμωξης. Αν ξεχάσετε μια δόση, μην πάρετε διπλή δόση για να την αναπληρώσετε.
Αλλεργία στην πενικιλλίνη και αντενδείξεις
Σύμφωνα με την παράγραφο 4.3, η αμοξικιλλίνη δεν χορηγείται σε υπερευαισθησία στην ουσία, σε οποιαδήποτε πενικιλλίνη ή σε κάποιο έκδοχο, ούτε σε ιστορικό σοβαρής άμεσης αντίδρασης υπερευαισθησίας (αναφυλαξίας) σε άλλον παράγοντα βήτα-λακτάμης, όπως κεφαλοσπορίνη, καρβαπενέμη ή μονοβακτάμη. Το ΦΟ προσθέτει να μην το πάρετε αν έχετε εμφανίσει στο παρελθόν αλλεργική αντίδραση σε οποιοδήποτε αντιβιοτικό.
Η παράγραφος 4.4 αναφέρει ότι έχουν περιγραφεί σοβαρές και περιστασιακά θανατηφόρες αντιδράσεις υπερευαισθησίας με πενικιλλίνη, πιθανότερες σε άτομα με ιστορικό υπερευαισθησίας στην πενικιλλίνη και σε ατοπικά άτομα. Γι' αυτό πριν από τη θεραπεία πρέπει να διερευνώνται προηγούμενες αντιδράσεις, και στο ερωτηματολόγιο δηλώνετε κάθε αλλεργία σε αντιβιοτικό.
Η ίδια παράγραφος ζητά να αποφεύγεται η αμοξικιλλίνη όταν υπάρχει υποψία λοιμώδους μονοπυρήνωσης, επειδή έχει συσχετιστεί με εμφάνιση ιλαροειδούς εξανθήματος. Εμπύρετο γενικευμένο ερύθημα με φλύκταινες στην αρχή της θεραπείας μπορεί να είναι οξεία γενικευμένη εξανθηματική φλυκταίνωση· τότε η αμοξικιλλίνη διακόπτεται και δεν ξαναχορηγείται.
Παρενέργειες
Η παράγραφος 4.8 αναφέρει ως συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες τη διάρροια, τη ναυτία και το δερματικό εξάνθημα, ενώ στις όχι συχνές περιλαμβάνει τον έμετο, την κνίδωση και τον κνησμό. Στις πολύ σπάνιες περιλαμβάνει μεταξύ άλλων τη βλεννογονοδερματική καντιντίαση, σοβαρές αλλεργικές αντιδράσεις, ζάλη και σπασμούς, την κολίτιδα που σχετίζεται με αντιβιοτικά, τον ίκτερο και σοβαρές δερματικές αντιδράσεις. Στα διασπειρόμενα δισκία και στα πόσιμα εναιωρήματα έχει αναφερθεί επιφανειακός αποχρωματισμός των δοντιών σε παιδιά, που συνήθως αποκαθίσταται με το βούρτσισμα.
Το ΦΟ ζητά να διακόψετε τη λήψη και να δείτε γιατρό χωρίς καθυστέρηση, αν παρατηρήσετε για παράδειγμα:
- φαγούρα ή εξάνθημα με οίδημα του προσώπου, των χειλιών, της γλώσσας ή του σώματος, ή δυσκολία στην αναπνοή
- εξάνθημα, πυρετό, πόνο στις αρθρώσεις και διόγκωση των λεμφαδένων, συνήθως 7 έως 12 ημέρες μετά τη λήψη
- φουσκάλες, φλύκταινες ή απολέπιση του δέρματος, μερικές φορές με πυρετό
- πυρετό, ρίγη, πονόλαιμο ή εύκολους μώλωπες
- διάρροια, μερικές φορές με αίμα, μαζί με πόνο στην κοιλιά και πυρετό
- σκουρόχρωμα ούρα, ανοιχτόχρωμα κόπρανα ή κιτρίνισμα του δέρματος ή του ασπραδιού των ματιών
Διάρροια και άλλες προειδοποιήσεις
Η παράγραφος 4.4 αναφέρει ότι με σχεδόν όλα τα αντιβιοτικά έχει περιγραφεί κολίτιδα σχετιζόμενη με αντιβιοτικά, από ήπια έως απειλητική για τη ζωή, και ότι πρέπει να εξετάζεται σε όποιον εμφανίζει διάρροια κατά τη διάρκεια ή μετά τη θεραπεία. Σε αυτή την περίπτωση η αμοξικιλλίνη διακόπτεται, ζητείται η συμβουλή γιατρού και τα αντιπερισταλτικά φάρμακα αντενδείκνυνται. Με έντονη ή επίμονη διάρροια, ιδίως με αίμα, απευθυνθείτε σε γιατρό.
Η ίδια παράγραφος αναφέρει σπασμούς σε ασθενείς με νεφρική δυσλειτουργία, με υψηλές δόσεις ή με προδιάθεση, όπως επιληψία, περιοδικό έλεγχο της νεφρικής, ηπατικής και αιμοποιητικής λειτουργίας σε παρατεταμένη θεραπεία και επαρκή πρόσληψη υγρών σε υψηλές δόσεις λόγω κινδύνου κρυσταλλουρίας. Στη νόσο Lyme μπορεί να εμφανιστεί αντίδραση Jarisch-Herxheimer, που συνήθως υποχωρεί από μόνη της. Η αμοξικιλλίνη μπορεί επίσης να επηρεάσει ορισμένες εργαστηριακές εξετάσεις, όπως τη μέτρηση του σακχάρου στα ούρα με χημικές μεθόδους.
Αλληλεπιδράσεις, κύηση και θηλασμός
Σύμφωνα με την παράγραφο 4.5, η ταυτόχρονη χρήση προβενεσίδης δεν συνιστάται, η αλλοπουρινόλη μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα αλλεργικών δερματικών αντιδράσεων, και οι τετρακυκλίνες και άλλα βακτηριοστατικά μπορεί να επηρεάσουν τη δράση της αμοξικιλλίνης. Με αντιπηκτικά από το στόμα, όπως η βαρφαρίνη και η ασενοκουμαρόλη, έχει αναφερθεί αύξηση του INR, οπότε ο χρόνος προθρομβίνης παρακολουθείται προσεκτικά. Οι πενικιλλίνες μπορεί επίσης να περιορίσουν την απέκκριση της μεθοτρεξάτης.
Η παράγραφος 4.6 αναφέρει ότι η αμοξικιλλίνη μπορεί να χρησιμοποιηθεί στην εγκυμοσύνη όταν τα πιθανά οφέλη αντισταθμίζουν τους πιθανούς κινδύνους. Απεκκρίνεται στο μητρικό γάλα σε μικρές ποσότητες, το βρέφος μπορεί να εμφανίσει διάρροια ή μυκητίαση, και στον θηλασμό χρησιμοποιείται μόνο μετά από αξιολόγηση οφέλους και κινδύνου από τον γιατρό.
Πώς αξιολογεί ο γιατρός ένα αίτημα για αμοξικιλλίνη
Αν θα συνταγογραφηθεί αντιβιοτικό, το αποφασίζει ο γιατρός μετά από αξιολόγηση της κατάστασής σας· πολλές λοιμώξεις χρειάζονται εξέταση από κοντά. Συμπληρώνετε ιατρικό ερωτηματολόγιο. Ο γιατρός αξιολογεί γραπτώς το ιατρικό ερωτηματολόγιό σας, χωρίς βιντεοκλήση και χωρίς τηλεφωνική συνομιλία. Αν ο γιατρός έχει ερωτήσεις, τις θέτει γραπτώς στη συνομιλία του λογαριασμού σας και λαμβάνετε ειδοποίηση με email. Ο γιατρός μπορεί να ζητήσει έγγραφα ή αποτελέσματα εξετάσεων, να συστήσει εξέταση από κοντά ή να αρνηθεί.
Η ανανέωση μιας παλιάς συνταγής δεν είναι το ίδιο με τη θεραπεία μιας νέας λοίμωξης: κάθε νέα λοίμωξη αξιολογείται από την αρχή, και υπόλοιπα δισκία από προηγούμενη θεραπεία δεν χρησιμοποιούνται χωρίς απόφαση γιατρού. Πώς λειτουργεί συνολικά η διαδικασία περιγράφεται στη σελίδα συνταγογράφηση online.
Αντιβιοτικά και φαρμακείο
Σύμφωνα με τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο, τα αντιβιοτικά δεν χορηγούνται με έγχαρτη διασυνοριακή συνταγή. Λάβετε το υπόψη πριν υποβάλετε αίτημα για αντιβιοτικό. Αν ο γιατρός εκδώσει συνταγή, τη λαμβάνετε σε μορφή PDF με email. Το έγγραφο δεν καταχωρίζεται στην ελληνική ηλεκτρονική συνταγογράφηση. Δεν πρόκειται για άυλη συνταγή και δεν λαμβάνετε κωδικό συνταγής με SMS.
Για τη χορήγηση του φαρμάκου αποφασίζει ο φαρμακοποιός. Στο φαρμακείο να έχετε μαζί σας έγγραφο ταυτότητας. Στην Ελλάδα η διασυνοριακή συνταγή μπορεί να εκτελεστεί το πολύ 30 ημέρες μετά την ημερομηνία της (ν. 4213/2013, άρθρο 10).
Πόσο κοστίζει;
Την αμοιβή της ιατρικής αξιολόγησης τη βλέπετε στο κουμπί αυτής της σελίδας. Η αμοιβή αφορά την ιατρική αξιολόγηση και όχι την έκδοση του εγγράφου - την απόφαση λαμβάνει ο ιατρός αφού ελέγξει το ερωτηματολόγιό σας. Εάν ο ιατρός αρνηθεί την έκδοση για ιατρικούς ή νομικούς λόγους, σας επιστρέφουμε την αμοιβή στο σύνολό της. Εάν σας ζητήσει δικαιολογητικά, έχετε τουλάχιστον 7 ημέρες για να τα υποβάλετε και θα σας υπενθυμίσουμε πριν από τη λήξη της προθεσμίας. Εάν η αξιολόγηση δεν μπορεί να ολοκληρωθεί, σας επιστρέφουμε επίσης ολόκληρο το ποσό.
Το φάρμακο το πληρώνετε στο φαρμακείο στο σύνολό του και δεν υποβάλλουμε αιτήματα αποζημίωσης για λογαριασμό σας.
Ποιος αξιολογεί το αίτημά σας
Το αίτημα το αξιολογεί ο Damian Wojno, γιατρός με πολωνική άδεια άσκησης επαγγέλματος, αρ. 3211301. Ο γιατρός είναι εγγεγραμμένος στην Πολωνία και δεν είναι εγγεγραμμένος σε ελληνικό Ιατρικό Σύλλογο. Η σελίδα είναι ενημερωτική και δεν υποκαθιστά την εξέταση από γιατρό ούτε το ΦΟ της συσκευασίας σας. Με δυσκολία στην αναπνοή, πρήξιμο του προσώπου ή επιδείνωση της γενικής κατάστασης καλέστε το 112 ή το ΕΚΑΒ στο 166.
Χρειάζεται ιατρική συνταγή για το Amoxil;
Οι τέσσερις συσκευασίες Amoxil που βρήκαμε στους καταλόγους του ΕΟΦ για το 2026, καψάκια 500 mg, διασπειρόμενα δισκία 1 g και δύο πόσιμα εναιωρήματα, ανήκουν στη λίστα ΣΥΦΑ, δηλαδή στα συνταγογραφούμενα φάρμακα. Τη θεραπεία την αποφασίζει γιατρός μετά από αξιολόγηση της λοίμωξης.
Βοηθά η αμοξικιλλίνη στη γρίπη ή στο κρυολόγημα;
Οι ενδείξεις της ΠΧΠ του Amoxil είναι αποκλειστικά βακτηριακές λοιμώξεις, και η γρίπη και το κρυολόγημα δεν περιλαμβάνονται σε αυτές. Αν τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται, χρειάζεται εκτίμηση από γιατρό.
Ποια η διαφορά ανάμεσα στο Amoxil 1 g και στα καψάκια 500 mg;
Το Amoxil 1 g είναι διασπειρόμενο δισκίο που διαλύεται σε ένα ποτήρι νερό, ενώ τα καψάκια 500 mg καταπίνονται με νερό χωρίς να ανοιχτούν. Ποια περιεκτικότητα και ποια δόση ταιριάζουν στη λοίμωξή σας το αποφασίζει ο γιατρός σύμφωνα με την ΠΧΠ.
Μπορώ να σταματήσω το αντιβιοτικό όταν υποχωρήσουν τα συμπτώματα;
Το ΦΟ ζητά να συνεχίσετε για όσο διάστημα σας είπε ο γιατρός, ακόμη κι αν τα συμπτώματα υποχωρήσουν, επειδή βακτήρια που επιβιώνουν μπορεί να φέρουν πίσω τη λοίμωξη. Αν έχετε έντονες παρενέργειες ή εξάνθημα, επικοινωνήστε με τον γιατρό αντί να διακόψετε μόνοι σας.
Εμφάνισα εξάνθημα με την αμοξικιλλίνη. Σημαίνει ότι είμαι αλλεργικός;
Το δερματικό εξάνθημα είναι από τις συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες, αλλά μπορεί να είναι και αλλεργική αντίδραση, ενώ σε λοιμώδη μονοπυρήνωση έχει συσχετιστεί με ιλαροειδές εξάνθημα. Ενημερώστε τον γιατρό σας. Με οίδημα του προσώπου ή δυσκολία στην αναπνοή καλέστε το 112 ή το ΕΚΑΒ στο 166.
Μπορώ να πάρω δισκία που μου περίσσεψαν από παλιά θεραπεία;
Κάθε νέα λοίμωξη αξιολογείται από την αρχή, και η δόση και η διάρκεια εξαρτώνται από τη λοίμωξη, την ηλικία, το βάρος και τη νεφρική λειτουργία. Υπόλοιπα από προηγούμενη θεραπεία δεν χρησιμοποιούνται χωρίς απόφαση γιατρού.
Θα εκτελέσει το φαρμακείο συνταγή για αντιβιοτικό;
Σύμφωνα με τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο, τα αντιβιοτικά δεν χορηγούνται με έγχαρτη διασυνοριακή συνταγή. Για τη χορήγηση του φαρμάκου αποφασίζει ο φαρμακοποιός. Λάβετε το υπόψη πριν υποβάλετε αίτημα.
- EMA: Amoxil, διαδικασία του άρθρου 30, παράρτημα III: εναρμονισμένη ΠΧΠ και ΦΟ (2015, ελληνικά)
- EMA: Ερωτήσεις και απαντήσεις σχετικά με το Amoxil, αποτέλεσμα διαδικασίας του άρθρου 30 (2015, ελληνικά)
- ΕΟΦ: κατάλογος Δελτίου Τιμών (ΣΥΦΑ, ανατιμολόγηση 2026). Πηγή: ΕΟΦ
- Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος: κοινοποίηση εγκυκλίου ΕΟΠΥΥ για τις συνταγές διακινούμενων πολιτών (Ιούλιος 2026)
- ν. 4213/2013, άρθρο 10: αναγνώριση συνταγών άλλου κράτους μέλους (ΦΕΚ Α 261/2013, api.et.gr)
- ΕΚΑΒ: Οδηγίες σωστής χρήσης του 166